Vitamine D-tekort is één van de meest voorkomende voedingsstoffentekorten:

  • Vitamine D is een essentiële bouwstof voor je lichaam.
  • We hebben vitamine D vooral nodig om calcium op te nemen uit ons voedsel en zo voor de ontwikkeling en het behoud van sterke botten te zorgen. Daarnaast beïnvloedt vitamine D ook de spierfunctie en draagt ze bij tot een normale werking van je immuunsysteem.
  • Jammer genoeg hebben 1 op 2 mensen een vitamine D-tekort en tijdens de winter zelfs 2 op 3 mensen!
  • Vitamine D wordt voornamelijk aangemaakt in de huid onder invloed van UV-straling uit zonlicht. Maar een groot deel van het jaar hebben we onvoldoende zon om genoeg vitamine D aan te maken.
  • Het gevolg is dat maar liefst 45% van de volwassenen een ernstig vitamine D-tekort hebben(1). In de winter loopt dat zelfs op tot 67%(2).
Tot 67% van de Belgische volwassenen heeft een vitamine D-tekort tijdens de winter

van de Belgische volwassenen heeft een vitamine D-tekort tijdens de winter(2)

(1) Vitamin D deficiency is common among adults in Wallonia (Belgium, 51°30′ North): findings from the Nutrition, Environment and Cardio-Vascular Health study – Hoge A et al. Nutr Res. (2015)

(2) Vitamine D-deficiëntie in een doorsnee Belgische huisartsenpraktijk – Isabel Van Daele

Wie heeft een verhoogde behoefte aan vitamine D?

  • Naast mensen met het typisch vitamine D-tekort tijdens de herfst-en wintermaanden, zijn er ook mensen die meer vitamine D nodig hebben dan anderen, of die minder (snel) vitamine D aanmaken. We zetten de voornaamste groepen met een verhoogde behoefte aan vitamine D voor je op een rijtje.

Baby’s en opgroeiende kinderen:

  • Het is cruciaal dat baby’s en opgroeiende kinderen voldoende vitamine D opnemen voor een normale ontwikkeling van tanden en botten.
  • Moedermelk bevat helaas te weinig vitamine D en als mama kan je dit niet door je voeding beïnvloeden.
  • Het risico op een vitamine D-tekort is nog groter wanneer je baby geboren is in de wintermaanden of prematuur geboren is.
  • Aangezien een verrijking met vitamine D van melkproducten niet systematisch gebeurt in België en jonge kinderen uiteraard ook niet te lang in de zon mogen blijven, is het risico op vitamine D-tekort bij jonge kinderen dan ook groot.
Baby’s en opgroeiende kinderen

Daarom adviseren zowel Kind & Gezin als de Hoge Gezondheidsraad*:

  • Een supplement van 400 I.E.(1) vitamine D3 per dag (10 microgram) vanaf de geboorte tot en met zes jaar – het hele jaar door, onafhankelijk van het soort melkvoeding (borst-of flessenvoeding).
  • Een supplement van 600 I.E.(1) vitamine D3 per dag (15 microgram) bij kinderen met een donker huidtype omdat iemand met een donker huidtype sowieso minder vitamine D aanmaakt dan een licht huidtype.

Zwangere vrouwen:

  • Vitamine D is erg belangrijk voor het ongeboren kind. Het is onontbeerlijk om een normale ontwikkeling van het beendergestel van je baby te verzekeren.
Vitamine D is erg belangrijk voor het ongeboren kind

Aanbeveling van de Hoge Gezondheidsraad*:

  • Een supplement van 800 I.E.(1) per dag (20 microgram) voor zwangere vrouwen en vrouwen die borstvoeding geven.

Mensen met een donkere huidskleur of die hun lichaam volledig bedekken
(bvb. tijdens de herfst & de winter, uit geloofsovertuiging, …):

  • Mensen met een donkere huid hebben een duidelijk langere blootstelling aan de zon nodig om voldoende vitamine D te kunnen aanmaken dan iemand met lichtere huid.
  • Voor de aanmaak van vitamine D in de huid is rechtstreeks contact tussen de huid en zonlicht nodig. Minstens 25% van het lichaamsoppervlak moet worden blootgesteld om voldoende vitamine D te kunnen aanmaken.
Mensen met een donkere huid hebben een duidelijk langere blootstelling aan de zon nodig om voldoende vitamine D te kunnen aanmaken dan iemand met lichtere huid

Aanbeveling:

  • Een supplement van 800 I.E.(1) per dag (20 microgram) voor mensen met een donkere huidskleur of die hun lichaam volledig bedekken (bvb. tijdens de herfst & de winter, uit geloofsovertuiging, …).

Iedereen ouder dan 12 jaar met onvoldoende blootstelling aan UV-zonnestraling:

  • Van pakweg oktober tot maart zijn het aantal zonne-uren en de sterkte van de uv-stralen in België onvoldoende om genoeg vitamine D aan te maken.
  • Ook tijdens de andere maanden kan de blootstelling aan UV-zonnestraling te beperkt zijn door bvb. je werk binnenshuis.
Iedereen ouder dan 12 jaar met onvoldoende blootstelling aan UV-zonnestraling

Aanbeveling:

  • Een supplement van 800 I.E.(1) per dag (20 microgram) voor mensen met onvoldoende blootstelling aan UV-zonnestraling.
    • tijdens de herfst- en wintermaanden wanneer de productie van vitamine D in de huid vrijwel volledig stilvalt
    • als je tussen 11 uur en 15 uur niet naar buiten kan (tijdens lente en zomer wanneer de UV-straling wel sterk genoeg is)
    • als je bij het buitengaan altijd zonnecrème gebruikt

Post-menopauzale vrouwen (>55 jr):

  • Tot de leeftijd van ongeveer 30 jaar wordt er meer bot aangemaakt dan afgebroken. Daarna daalt de botmassa omdat de botafbraak hoger is dan de botaanmaak, zelfs bij een gezonde levensstijl. Met de leeftijd neemt je botsterkte verder af waardoor de kans op breuken toeneemt.
  • Na de menopauze is er een sterke daling van de botmassa omdat de oestrogeenproductie in de eierstokken wegvalt. Oestrogeen heeft immers een belangrijke rol bij het reguleren van botopbouw. Die valt nu weg wat de kans op osteoporose verhoogt.

Aanbeveling:

  • Een supplement van 800 I.E.(1) per dag (20 microgram) voor postmenopauzale vrouwen. Vitamine D zorgt ervoor dat het lichaam calcium goed kan opnemen en draagt zo bij tot sterke botten.
Tot de leeftijd van ongeveer 30 jaar wordt er meer bot aangemaakt dan afgebroken

Senioren:

  • Bij het ouder worden, wordt je huid dunner waardoor er minder makkelijk vitamine D kan worden aangemaakt.
  • Ouder worden gaat ook gepaard met een verminderde spierwerking met als gevolg meer risico op evenwichtsverlies en valpartijen. Vaak met botbreuken als resultaat.
  • Vitamine D draagt niet alleen bij tot het behoud van normale botten maar ook tot een normale spierwerking wat essentieel is om vitaal te kunnen blijven.
Bij het ouder worden, wordt je huid dunner waardoor er minder makkelijk vitamine D kan worden aangemaakt

Aanbeveling:

  • Een supplement van 800 I.E.(1) per dag (20 microgram) voor senioren.

*De Hoge Gezondheidsraad is het wetenschappelijk adviesorgaan dat de Belgische overheid ondersteunt op het gebied van de volksgezondheid. Die raad beveelt de inname van een dagelijkse dosis vitamine D aan: variërend van 400 I.E.(1) (10 microgram) tot 800 I.E.(1) (20 microgram) afhankelijk van leeftijd/behoefte.

Zorgen voor voldoende vitamine D opname draagt immers bij tot het behoud van een goede natuurlijke weerstand en van sterke botten en spieren.

(1) I.E.: manier om hoeveelheid aan vitamine D uit te drukken, vaak gebruikt op verpakkingen van vitamine D voedingssupplementen: 40 Internationale eenheden (I.E.) = 1 microgram vitamine D.